ज्योतिषशास्त्रे, पञ्चाङ्गे, मुहूर्ते वैदिकपरम्परायां च लेखाः।
मुहूर्तप्रणाली वैदिकज्योतिषस्य एका महत्त्वपूर्णा व्यवस्था अस्ति। दिनस्य सूर्योदयात् अगले सूर्योदयपर्यन्तं त्रिंशत् मुहूर्तेषु विभक्तं भवति। प्रत्येकं मुहूर्तं प्रायः ४८ मिनट्पर्यन्तं भवति तस्य च विशिष्टः स्वभावः विद्यते — अतिशुभात् अशुभपर्यन्तम्।
अधिकं पठतु →राहुकालः प्रत्येकदिनस्य एकः अशुभः कालखण्डः अस्ति यः छायाग्रहेण राहुणा नियन्त्रितः। गुलिककालः अपि समानरूपेण विचारणीयः। महत्त्वपूर्णकार्याणां नूतनव्यापारस्य च आरम्भे एतौ कालौ परिहर्तव्यौ।
अधिकं पठतु →पूर्णिमा शुक्लपक्षस्य पञ्चदशी तिथिः, अमावास्या च कृष्णपक्षस्य त्रिंशत्तमी। एतयोः तिथ्योः विशेषं महत्त्वं वैदिकधर्मे विद्यते। पितृतर्पणाय देवपूजाय च एताः तिथयः अत्यन्तं पवित्राः।
अधिकं पठतु →अक्षयतृतीया वैशाखमासस्य शुक्लपक्षस्य तृतीयायां तिथौ भवति। 'अक्षय' इति शब्दस्य अर्थः 'न क्षीयते' इति। एतस्मिन् दिने आरब्धं कार्यं कदापि न विनश्यति इति परम्परा। विवाहाय गृहप्रवेशाय च एतत् दिनम् अत्यन्तं शुभम्।
अधिकं पठतु →